Niemand zag Nipsey Hussle aankomen. Niet alleen in de zin dat hij een uitgeslapen rapper was, hoewel hij dat ook was, vooral buiten Los Angeles. De hele wereld sliep op Nipsey. Het rapspel sliep. De media sliepen. Zelfs zijn eigen buurt sliep op die man. Hij verdiende meer steun dan hij kreeg. Meer airplay. Meer respect. Minder politie-intimidatie. Minder haat - en meer leven. Bovenal verdiende hij meer leven.
Weinigen herkenden de brutaliteit van zijn visie totdat het zich begon te ontvouwen. Verblind door lage verwachtingen, zagen velen deze getatoeëerde Slauson Boy, die Oost-Afrika net zo hard repeteerde als de Rollin' 60s Neighborhood Crips, aan voor de gemiddelde ambitieuze straatondernemer. Ze zagen zijn discipline over het hoofd, onderschatten zijn focus, hadden een verkeerde inschatting gemaakt van zijn vermogen om te haasten en te motiveren, om zelfbekrachtiging te bestuderen en te modelleren en het recht uit de modder te krijgen. Ook al stond het op zijn gezicht geschreven: productief. En net daaronder, bij zijn rechtertempel: god zal verrijzen. Dat de man geboren Ermias Asghedom de veerkracht bezat om de posttraumatische stress van stedelijke oorlogvoering te overwinnen en een positief, productief leven op te bouwen, is een zegen. Dat hij door zou gaan met het ontwrichten van niet alleen de bedrijfsmodellen van de muziekindustrie, maar ook van langdurige cycli van raciale en economische onderdrukking - en zijn proces stap voor stap zou delen zodat anderen het zouden kunnen repliceren - is echt opmerkelijk. Dat iemand dat allemaal zou kunnen doen zonder zijn buurt of zijn set de rug toe te keren, leek vrijwel onmogelijk, totdat Nipsey Hussle liet zien en bewees dat het kon.
Er is echt geen andere rapper, dood of levend, die de dingen heeft bereikt die hij deed. Toen Nipsey besloot fysieke exemplaren van zijn Crenshaw-mixtape te verkopen voor $ 100 per stuk, zeiden mensen dat hij gek was. Onder de indruk van de briljantheid en arrogantie van deze zet, kocht Jay-Z 100 exemplaren voor een totaal van $ 10.000 en instrueerde hij zijn Life&Times-blog om verslag uit te brengen over de aankoop. Toen Jay op de golf tikte, werd iedereen een gelovige, vertelde Nipsey me met een glimlach. Niet lang daarna hadden de twee hun eerste gesprek. Hij vertelde me: 'Ik heb net een streamingbedrijf gekocht', herinnert Nipsey zich. En dat werd Tidal. Het was logisch dat Jay een van de eersten zou zijn die Nipseys zakelijk inzicht zou herkennen. Net als Jay voor hem was Nipsey een student van het rapspel - niet alleen hoe je krachtige muziek kon maken, maar ook hoe je rijkdom kon halen uit een systeem dat was ontworpen om contentmakers uit te buiten. Hij had zich verdiept in de casestudy's van andere hiphopmanagers die vanaf de straat onafhankelijke rijken bouwden - Rap-A-Lot van James Prince, Sick Wid It van E-40, No Limit van Master P en, ja, Jay-Z en Dame Dash's Roc-A-Fella. Hij had zich laten inspireren door de ondernemersprestaties van Puffy en Dr. Dre die verder gingen dan muziek, en hij zag hoe beide mannen hun portfolio's diversifieerden. Hij had de slimme investeringen gevolgd van artiesten als 50 Cent, wiens Vitamine Water-deal hem van de ene op de andere dag tientallen miljoenen opleverde, en Chamillionaire, die nu een fulltime durfkapitalist is. Maar zelfs toen hij pagina's uit al hun draaiboeken leende, deed Nipsey iets wat nog niemand eerder had gedaan. Trouw aan zijn slogan All Money In, werd hij de eerste hiphop-ondernemer die 100 procent van zijn zakelijke belangen herinvesteerde in de straten die hem opvoedden. Hij was een onverbeterlijke gangster, alles over zijn krant en volkomen toegewijd aan zijn 'kap'.
Meer dan een rapper, meer dan een zakenman, was Hussle een cultureel activist, een filantroop, een rolmodel en leider voor jonge zwarte mannen die een bewogen verleden wilden overwinnen en grootsheid wilden bereiken.
Lessen toepassen die zijn geleerd van de hoek van South Crenshaw Boulevard en West Slauson Avenue, van zijn familie in Eritrea en van een leven lang vraatzuchtig lezen. Nip zette een alomvattende strategie op en ontwikkelde een infrastructuur om generatierijkdom op te bouwen voor zichzelf, zijn familie en uiteindelijk het hele Crenshaw-district. Het al te bekende rapsterverhaal van het nastreven van nieuwe zakelijke ondernemingen terwijl je de straten de rug toekeert die je opvoedden, was niet van toepassing op Nipsey. Zijn visie ging veel verder dan het uitdelen van kalkoenen op Thanksgiving. De speler laden...
Hij zei dat hij de kampioen van het volk was, vertelde Blacc Sam me. De mensen in het gebied waren de eerste mensen die hem steunden, dus hij was erg trots, en hij wilde gewoon altijd in de buurt zijn en inspireren. Als jongere had hij nooit respect voor mensen die het haalden en vertrokken…. Het was veel groter voor hem. Het was niet: 'Ik ga wat geld halen en vertrek.' Het was: 'Ik ga mijn doelen bereiken en dingen brengen die groter zijn dan muziek. Ik ga voorop lopen in een beweging.'
De bedrijven en organisaties die Hussle en zijn partners oprichtten, veranderden talloze levens en boden banen en kansen voor veel inwoners van Zuid-L.A., inclusief mensen met een strafblad die het moeilijk zouden hebben gevonden om ergens anders werk te vinden. Door zijn steun aan het economische-stimuleringsprogramma Our Opportunity opende hij een ultramoderne co-workingruimte met een bedrijfsincubator en lessen in wetenschap, technologie, techniek en wiskunde (STEM), waardoor slimme kinderen in de gebied een kans die hij nooit heeft gehad, om hun talenten te ontwikkelen. Hussle steunde ook initiatieven op het gebied van sociale rechtvaardigheid, zoals Time Done, een programma om ex-gedetineerden te helpen hun leven weer op te bouwen, evenals burgerprogramma's zoals de openbare kunstinstallatie en het culturele bewustwordingsproject Destination Crenshaw. Kortom, Hussle zette zich voor zijn stad in als weinig andere rappers in de geschiedenis. Je kunt hiphop-ondernemerschap in een aantal verschillende categorieën verdelen, zegt Dan Charnas, auteur van The Big Payback: de geschiedenis van de hiphopbusiness. Je hebt de kapitalisten van eigen bodem zoals Master P en J. Prince, die beginnen met een platenzaak en die vervolgens opvouwen tot een persoonlijk bedrijf en dan horizontaal verbreden. Je hebt de superkapitalisten zoals Jay-Z, Puffy en 50, die al hun deals naar boven doen. Ze proberen joint ventures aan te gaan met de kapitalistische cloud, en ze blijven in die wolken. Wat interessant is aan Nipsey Hussle is dat zijn kapitalisme activisme was. Hij was bezig met herontwikkeling, en dat is heel, heel anders dan een Jay-Z aan de ene kant en een Master P aan de andere kant. Nipsey was een interessante combinatie van kapitalist en activist, op een schaal die hiphop volgens mij nog nooit eerder heeft voortgebracht. Maar je schijnt te fel, je ziet wat ze met je doen.
Een groot deel van de wereld zou pas aanslaan als het te laat was. Daarna gingen ze allemaal in de rij staan om een kaars aan te steken, een roos bij het altaar te leggen of een foto te plaatsen met een geblokte vlag-emoji.
Uittreksel uit THE MARATHON DON'T STOP: The Life and Times of Nipsey Hussle. Copyright © 2021 door Rob Kenner. Uit het binnenkort te verschijnen boek THE MARATHON DON’T STOP van Rob Kenner, te publiceren door Atria Books, a Division of Simon & Schuster, Inc. Gedrukt met toestemming.
